Lunchcafé Lierop Leeft
Lierop leeft: wat er gebeurt als een dorp naar elkaar omkijkt
Wat kan er veranderen wanneer iemand hulp durft te vragen en anderen bereid zijn om naast een
inwoner te gaan staan?
De vrouw van midden veertig woonde nog niet zo lang in Lierop toen haar leven ingrijpend veranderde. Na een ernstige coronabesmetting kreeg ze een auto-ongeluk, waarbij ze hersenletsel opliep. De energieke carrièrevrouw die altijd alles zelf regelde, kon nauwelijks nog werken. Haar administratie stapelde zich op, boodschappen doen werd ingewikkeld en zelfs douchen kostte zoveel energie dat ze daarna een hele dag moest bijkomen.
Via de huisarts kwam ze in contact met Marieke Linders, dorpsondersteuner van Lierop Leeft. Samen met inwoners kijkt Marieke als dorpsondersteuner wat zij nodig hebben en wie daarbij kan helpen. Bij de vrouw regelde Marieke op verschillende vlakken hulp. Er kwam thuiszorg, een vrijwilliger hielp met de administratie en een maatje met de boodschappen. Geen grote oplossing, maar mensen die ieder iets kleins deden. Sámen gaven zij haar wel iets groots; weer lucht en overzicht.
Een tijdje later stuurde de vrouw Marieke een bericht dat haar nog altijd bijblijft. In een paar woorden vertelde ze hoeveel de hulp voor haar had betekend: “Volgens mij heb jij mijn leven veranderd.”
Het raakte Marieke. Zij was degene die naar de vrouw toe ging, luisterde en de eerste hulp op gang bracht. Ze zocht de juiste vrijwilligers, legde de verbinding met thuiszorg en bleef naast haar staan. Toch ziet ze dit niet als iets wat zij alleen heeft gedaan. Voor haar laat het vooral zien wat er mogelijk wordt wanneer iemand zijn of haar verhaal durft te delen en anderen bereid zijn te helpen.
Aanbellen zonder de oplossing al te kennen
Zeven jaar geleden stapte Marieke zelf een nieuwe wereld binnen. Na 27 jaar bij dezelfde organisatie te hebben gewerkt, koos ze voor de rol van dorpsondersteuner. Opeens had ze geen collega’s meer om zich heen. Ze ging met haar fiets en schriftje het dorp in, soms op weg naar mensen die haar niet zelf hadden gevraagd om langs te komen.
In het begin vroeg ze zich onderweg weleens af hoe ze zo’n gesprek moest beginnen. Soms was de stap om daadwerkelijk aan te bellen groot. Door de jaren heen ontdekte ze dat ze niet met een kant-en-klare oplossing aan de deur hoeft te staan. Luisteren, vertrouwen opbouwen en samen met de inwoner kijken wat nodig is, is vaak veel belangrijker.
Ook Marieke maakte daarmee zelf een verandering door. Van jarenlang werken binnen de kaders van een grote organisatie naar zelfstandig het dorp in gaan en vertrouwen op haar eigen gevoel en ervaring. Het maakte haar zekerder. Ze ontdekte kwaliteiten waarvan ze eerder misschien niet wist hoeveel ze daarop kon vertrouwen.
"Het blijft bijzonder dat mensen hun verhaal aan je toevertrouwen."
Marieke Linders
Van nieuwkomer tot verbinder
Ook Anne-Riet Vermeulen weet hoe belangrijk het is om je ergens thuis te voelen. Toen ze vanuit Asten naar Lierop verhuisde, zocht ze manieren om mensen te leren kennen. Via vrijwilligerswerk groeide ze steeds verder het dorp in. Wat begon met meedoen, groeide uit tot een rol waarin ze anderen met elkaar verbindt. Anne-Riet is leerkracht. Op school én binnen Lierop Leeft krijgt ze energie van mensen enthousiasmeren, ideeën ontwikkelen en samen iets opbouwen. Vier jaar geleden werd ze voorzitter van de dorpscoöperatie, een rol die ze nooit voor zichzelf had bedacht.
"Ik had echt nooit bedacht dat ik voorzitter van Lierop Leeft zou worden." Anne-Riet Vermeulen
Toch bleek de stap bij haar te passen. Ze ontdekte nieuwe kwaliteiten, leerde andere organisaties en netwerken kennen en ging breder kijken naar zorg, welzijn en de toekomst van het dorp.
In de Huiskamer, een ontmoetingsplek voor inwoners van Lierop, ziet ze wat verbinding kan doen. Tijdens Samen Digitaal, een gratis inloopmiddag waar inwoners terechtkunnen met vragen over hun telefoon, tablet of andere digitale zaken, gebeurt vaak iets bijzonders. Al snel helpen mensen elkaar. De een weet iets wat de ander niet weet. Zo wordt een praktische vraag bijna ongemerkt een ontmoeting.
"Door mensen samen te brengen, zie je dat inwoners elkaar vanzelf gaan helpen."
Anne-Riet Vermeulen
Omzien naar elkaar zit in het DNA
Dat is volgens Anne-Riet precies waar Lierop Leeft om draait. Die gedachte keert terug in veel meer verhalen. Een inwoner die het spannend vindt om alleen een koffieochtend binnen te stappen, loopt de eerste keer met Marieke mee en komt later zelf terug. Een ouder echtpaar krijgt tijdelijk hulp bij de boodschappen. Een vrouw uit Ecuador leert Nederlands met een taalmaatje en wordt daarna zelf vrijwilliger bij het lunchcafé.
De bereidheid om iets voor elkaar te doen is in Lierop heel gewoon. Jong en oud zetten zich in bij verenigingen, activiteiten en in de buurt. In een dorp van ongeveer 2.300 inwoners dragen meer dan honderd vrijwilligers bij aan Lierop Leeft. Daar zijn Anne-Riet en Marieke trots op.
Wie hulp durft te vragen, maakt het mogelijk dat een ander helpt. En wie geholpen wordt, ontdekt soms later wat diegene zelf kan betekenen. Zo gaat het niet alleen om praktische steun. Inwoners krijgen ook contact, vertrouwen en ruimte om weer mee te doen.
Daardoor verandert er niet alleen iets in het leven van inwoners. Ook Marieke en Anne-Riet ervaren zelf wat verandering en ontwikkeling kunnen betekenen. Marieke leerde vertrouwen op haar gevoel en samen met een inwoner te zoeken naar wat past. Anne-Riet vond in Lierop haar plek en ontdekte hoeveel energie ze krijgt van verbinden, mensen enthousiasmeren en samen iets opbouwen. Het contact met anderen, van betekenis kunnen zijn en zichzelf blijven ontwikkelen, geeft hen beiden voldoening en draagt bij aan hoe zij zich voelen.
Nog lang niet klaar
Juist omdat zij van dichtbij zien wat aandacht en ontmoeting teweegbrengen, willen Anne-Riet en Marieke verder bouwen aan Lierop Leeft. Niet alleen met activiteiten, maar ook door inwoners, vrijwilligers en organisaties nog beter met elkaar te verbinden. Zodat mensen eerder hun vraag durven stellen, hun talent kunnen inzetten en zich onderdeel blijven voelen van het dorp.
Anne-Riet noemt dat ‘Lierop Leeft Next Level’. Ze wil onderzoeken hoe Lierop Leeft nog beter kan aansluiten bij wat inwoners nodig hebben en welke rol het dorp kan spelen rond zorg en welzijn. Ook vindt ze het belangrijk dat de stem van Lierop vaker wordt meegenomen in gesprekken en plannen van bijvoorbeeld zorgorganisaties en de gemeente.
Misschien gaat gezond bezig zijn daarom niet alleen over wat je voor jezelf doet. Het gaat ook over wat er mogelijk wordt wanneer mensen elkaar zien, hulp durven vragen en iets voor elkaar willen betekenen. Een dorp is gezond bezig als mensen naar elkaar omkijken. Want alleen samen blijven we gezond en vitaal. En de verhalen van Anne-Riet, Marieke en de inwoners van Lierop laten zien wat dat in de praktijk betekent.
Voor Anne-Riet en Marieke komt de kracht van Lierop samen in één overtuiging:
“Gezond bezig zijn, voor elkaar zorgen en naar elkaar omkijken: dat zit gewoon in het DNA van Lierop. Daar zijn we trots op.”
En dan is er dat bericht op Mariekes telefoon. Een paar woorden van een inwoner die het beste laten zien wat er kan gebeuren als niemand er in een dorp alleen voor staat: